Interview

“Ik wil gewoon rare dingen doen”

“Toen Veronica commercieel werd, ging ik niet mee omdat ik me het meest thuis voel bij de publieke omroep. Veronica had tot dan toe altijd twee kanten: een commerciële en een experimentele. Zowel links als rechts van het midden werd getolereerd, terwijl het eigen gezicht van Veronica niet verloren ging. Totdat ze een commerciële omroep werden en besloten dat de uitzondering niet meer werd toegelaten. Ineens kwam er een research group uit Amerika die vertelde hoe het moest. Daar diende iedereen zich aan te houden. Voor het maken van een programma werden vastomlijnde regels opgesteld. Je kreeg een playlist voor je neus met dertien plaatjes en dat waren niet de spannendste. Ook kreeg je verbale restricties. Er kwam een klok, zoals ze dat noemden. Om tien over moest je vijftien seconden praten, twee keer de naam van het radiostation noemen en aankondigen wat er in de rest van het uur zou komen. Rond het halve uur kon je je een gesprekje van een minuutje permitteren en daarna moest je weer om tien over half de files en het weer doen en opnieuw twee keer de naam van het station noemen. En voor de rest mocht je niet praten wanneer je wilde praten, want daar waren dus vaste plekken in het schema voor. Ik dacht: Da’s niks voor mij, daar moe’k nie zijn. Dat weet ik dan gewoon. Veronica was heel duidelijk. Ze zeiden: Rob, je kunt blijven zitten, maar dan moet het wel zó. Nou, ik heb nogal sterk de afwijking een muziekliefhebber te zijn en dan wil je af en toe ook iets kunnen draaien wat buiten de mainstream ligt. Bij een commerciële omroep is dat een afwijking, ja. Daarom ben ik teruggegaan naar de publieke omroep, waar je niet alleen wordt afgerekend op luistercijfers en marktaandelen. Daar kun je je tenminste ook nog wat experimenten veroorloven. Ik hoor wel eens: Commercieel of publiek, wat maakt het nou uit? De platen zijn toch hetzelfde. Dat is pertinent onwaar. Je hoort wél veel verschil, want de platen zijn niét hetzelfde. Bijvoorbeeld onze keuze van oude muziek. Wij gaan veel verder terug dan bijvoorbeeld de commerciële zender Radio 538 zich kan en wil permitteren. Ik wil af en toe ook muziek van The Kinks of Joy Division laten horen en de mensen confronteren met de bands waar het eigenlijk allemaal vandaan komt.

De aanwezigheid van de commerciële zenders kost de publieke omroep luisteraars, ja. Maar luistercijfers zijn niet het allerbelangrijkste. Aan de ene kant willen wij geen marginale zender zijn, maar aan de andere kant vinden wij het ook best om niet tot de top drie van Nederland te behoren. En het feit dat Radio 3 per ongeluk de op één na grootste zender van Nederland is, betekent toch dat we het niet zo heel slecht doen. Ondanks de “gevaarlijke” muziek die we vaak draaien. Kijk, de commerciële omroepen doen dat helemaal niet. Zij weten wat de meeste mensen mooi vinden en dat is precies wat ze uitzenden. Want waarom zou je als commerciële omroep risico gaan lopen? Commerciële TV doet dat weer wel. Zij het op een andere manier. Met hun reclameblokjes. Ikzelf ben meteen weg als de reclame begint. De afstandsbediening heb ik als een wapen naast me liggen. Flop, andere zender! Als ik dan een ander leuk programma tegenkom, dan zijn ze me kwijt. Dat is dus het risico dat commerciële zenders erbij moeten nemen. De publieke omroep hoeft niet zoveel commercials te hebben om te kunnen leven. Maar zij moéten wel.

Ik heb dagelijks tussen de vijfhonderdduizend en een miljoen luisteraars. Soms verbaast me dat wel eens, ja. Er zijn heel veel mensen die zich gekwetst of beledigd voelen door mijn uitzendingen, bijvoorbeeld toen ik het item “Homo-geen huwelijk” een tijdje in mijn programma had. Ik heb me daar nooit veel van aangetrokken. Ik wil als programma-maker en als mens ook wel een beetje, óf gehaat óf intensief bemind worden. Heb ik altijd gehad. Ik vind dat prettig; ik wil gewoon rare dingen doen. Er zijn genoeg mensen die mij leuk vinden. Maar ook genoeg mensen die zó’n hekel aan me hebben dat ze elke dag naar me luisteren. Er is laatst bij Paul de Leeuw een mooi onderzoekje gedaan, waaruit blijkt dat mensen die je haten langer luisteren dan mensen die je leuk vinden. Ik geloof daar wel in. Peter-Jan Rens had bijvoorbeeld een tijdje een “late night”-programma op TV. Dat was gewoon zó vre-se-lijk slecht. Maar ik zat wel iedere avond te kijken, dus het klopt wel.

Naar “Freakolympics”, dat ik vrijdagsnachts tussen 1 en 3 presenteer, luistert niemand. En dan rond ik het nog naar boven af. Hahaha. Dat is namelijk een programma waar ik alleen mijn eigen favoriete muziek draai, dus dat is voor de meerderheid onbeluisterbaar. Dat is bijna een bewuste keus zo. Die vrijheid heb ik en dat is heel fijn. Ik denk dat de bazen van Radio 3 en de VARA “Freakolympics” wel een mooi visitekaartje voor Radio 3 als publieke zender vinden. En dus draai ik ’s nachts veel oud en experimenteel werk. Niet dat ik de moderne popmuziek niét leuk vind. Integendeel. Er heeft de afgelopen tien jaar een wezenlijke verandering plaatsgevonden, die we toch aan de house-cultuur te danken hebben. Ineens was er weer een generatiekloof in de popmuziek en die hadden we al lang niet meer gehad. Ergens halverwege de jaren tachtig vonden ouders dezelfde platen leuk als hun kinderen en dat was oorspronkelijk niet de bedoeling van popmuziek. Door de house-cultuur is daar weer een enorme breuk in gekomen. House is een hele volwassen muziekstroming geworden, die op haar beurt ook weer de reguliere popmuzikant beïnvloed heeft. En dan krijg je artiesten, die weer een compleet nieuwe muziekrichting uitvinden door alles wat popmuziek heeft opgeleverd met moderne dance te vermengen. Dat is nu gaande en dat vind ik heel leuk. Kijk, je moet af en toe eens vernieuwen. Als je hoort wat bijvoorbeeld zo’n Puff Daddy allemaal doet; ik vind dat echt fantastisch. Hij maakt altijd gebruik van samples van anderen, maar doet daar zulke andere dingen mee, dat het origineel nauwelijks meer te horen is. Dát is experimenteel! Soms experimenteler dan de traditionele Engelse bandjes die de hele popgeschiedenis nog eens naspelen. En natuurlijk zeggen sommigen: Samplen is armoede! Maar dat is nou juist de grap, dat is die generatiekloof weer. Als je echt iets nieuws met oude platen doet, dan vind ik het creativiteit. En natuurlijk hou je een paar fundamentalisten die het niks vinden. Maar zo hoort het ook; ik vind dat popmuziek zo moet zijn. Voor mij is dat de leukste popmuziek, zelfs als ik er zelf niet van hou.”

Inhoud

• Nieuws: Het Binnenhof / Aktie / Bulletin Board

• Verlaag de kinderbijslag voor mensen die meer dan een ton verdienen en je kunt 600 gulden extra kinderbijslag geven aan de mensen met lage inkomens. Een van de spraakmakende voorstellen uit het Plan van de Jeugd. Maar de SP heeft nog veel meer noten op haar zang.

• Het “studiehuis” voor de hogere klassen havo en vwo dreigt onbetaalbaar te worden. Met name de prijzen van de boeken rijzen de pan uit. Ouders en SP slaan alarm.

• “Ik heb nogal sterk de afwijking een muziekliefhebber te zijn en dan wil je af en toe ook iets kunnen draaien wat buiten de mainstream ligt,” zegt Rob Stenders, de populaire dj van Radio 3. “Bij een commerciële omroep is dat een afwijking, ja. Daarom ben ik teruggegaan naar de publieke omroep.”

• In november 1980 teisterde een verwoestende brand de onderzeebootjager Hr. Ms. Drenthe. Sergeant Wouter Feddema, die de schuld in de schoenen geschoven kreeg, probeert nu al jaren de waarheid boven water te krijgen. Maar daarvoor moet je kennelijk níet bij de marine zijn… Watergate op water.

• Theo de Buurtconciërge; strip van Wim Stevenhagen