De Amsterdamse gezondheidswinkel “De Witte Jas” heeft vanmiddag in Nieuwspoort de Rooie Reus-prijs 1998 toegekend gekregen. De prijs, een sculptuur van kunstenaar Aris Roskam en een geldbedrag van 5000 gulden, is een initiatief van de Socialistische Partij en wordt jaarlijks toegekend aan de persoon of organisatie die zich op gedurfde en originele wijze inzet voor behoud van solidariteit in de samenleving en tegen maatschappelijk onrecht.

De jury onder voorzitterschap van Herman Bode noemt het van het “van het allergrootste belang dat in een tijd waarin steeds vaker mensen tussen wal en schip raken, er mensen en organisaties zijn die regels van minder belang achten dan mensen. Zeker als het gaat om gezondheid, en dus soms om kwesties van leven en dood, is het beschamend te zien dat er steeds meer mensen in ons beschaafde land verstoken zijn van reguliere gezondheidszorg.”
De jury vindt het “bewonderenswaardig hoe de medewerkers van gezondheidswinkel De Witte Jas zich sinds jaar en dag belangeloos inspannen een helpende hand te bieden aan met name arbeidsmigranten, afgewezen asielzoekers, daklozen, zwerfjongeren, drugsverslaafden en psychiatrische patiënten.”

Met het toekennen van de Rooie Reus-prijs 1998 spreekt de jury zijn grote waardering uit voor het werk van De Witte Jas, dat – aldus het juryrapport- “in zijn aard tevens een aanklacht is tegen een groot maatschappelijk onrecht: het niet verlenen van gezondheidszorg aan mensen die dat nodig hebben.” Volgens de jury zouden “met name de groepen mensen die een beroep doen op de helpende hand van De Witte Jas ook nooit vergeefs een beroep gedaan hebben op de hulp van de Rooie Reus.”

Gezondheidswinkel De Witte Was werd in januari 1985 opgericht in een gekraakte voormalige kleuterschool in de De Wittenstraat in de Amsterdamse Staatsliedenbuurt. Gaandeweg is de gezondheidswinkel steun en toeverlaat geworden van mensen die om uiteenlopende redenen geen aanspraak kunnen maken op reguliere gezondheidszorg.

Ook de twee andere officieel genomineerden werd lof toegezwaaid. Dat waren de Limburgse actievoerder Jef Kleijnen (vanwege zijn opmerkelijke acties voor mensen in de sociale werkvoorziening) en de Amsterdamse buurtwerkster Sigrid van Gils (vanwege haar grote inzet voor de bewoners van Amsterdam-Osdorp). Zij waren uitgekozen uit meer dan veertig kandidaten.

De prijs is vernoemd naar de legendarische actievoerder Dirk de Vroome, die met name in Zuid-Nederland furore maakte als “Rooie Reus”. Die aanduiding verwees naar de rode toga die De Vroome droeg als hij het in de rechtszaal opnam voor slachtoffers van groot en klein maatschappelijk onrecht. Ook op andere plaatsen deed De Vroome keer op keer van zich spreken, door bijvoorbeeld vermomd als generaal of hoge ambtenaar ergens te verschijnen.

Drie jaar geleden besloot de Socialistische Partij een nieuwe prijs in het leven te roepen om mensen die zich inzetten voor behoud van solidariteit en tegen maatschappelijk onrecht, te sieren met de geuzennaam van De Vroome, die in 1986 overleed. Eerdere winnaars waren de onderzoeksjournalisten Stella Braam en Chris de Stoop en de Rotterdamse actievoerster Annie Verdoold.